Advies 2009-19

Vraag

Een verpleegkundige is onlangs aangenomen op de afdeling kinder-IC voor de verpleegkundige vervolgopleiding kinder-IC verpleegkundige. Zij moet eerst een medische keuring ondergaan en na goedkeuring door de keuringsarts wordt haar een jaarcontract aangeboden met uitzicht op een vast dienstverband indien een plaats voor haar beschikbaar is.
Deze keuring is ten onrechte niet gemeld in de advertentietekst maar verzoekster is hierover pas geïnformeerd tijdens het sollicitatiegesprek.

Verzoekster is in behandeling bij een psychiater en psycholoog vanwege een recidiverende depressieve stoornis, waarvoor zij anti depressiva gebruikt. Zij vraagt de CKA of zij hiervan melding moet maken tijdens de sollicitatieprocedure. Ook vraagt zij of er naar haar ziekteverzuim in het verleden mag worden gevraagd en of zij de keuring mag weigeren omdat de werkgever zich niet aan de regels rond aanstellingskeuringen heeft gehouden door geen melding te maken van de keuring in de advertentie.

Antwoord

Aanstellingskeuring
Uit de informatie leidt de CKA af dat de toekomstige werkgever verzoekster onvoldoende heeft geïnformeerd over de inhoud van de keuring. Verzoekster heeft aangegeven dat zij verwacht dat zij een algemene vragenlijst moet invullen over haar gezondheidssituatie en dat er vragen zullen worden gesteld over haar ziekteverzuim in het verleden.
Deze gang van zaken is niet in overeenstemming met de eisen die de Wet op de medische keuringen (Wmk) stelt. Een sollicitant mag alleen aan een medische keuring worden onderworpen als schriftelijk is vastgelegd waarom voor de betrokken functie een keuring noodzakelijk is en tevens wat de inhoud van de keuring is. De keuringsarts mag geen algemene vragenlijsten voorleggen. Algemene vragen over ziekteverzuim in het verleden zijn ook niet toegestaan. De medische keuring moet gericht zijn op de bijzondere functieeisen voor de specifieke functie waarvoor de sollicitant gekeurd wordt. Daarom hoeft verzoekster de algemene vragen dan ook niet te beantwoorden. Alleen vragen die verband houden met de bijzondere functie-eisen dient verzoekster te beantwoorden. Verzoekster kan de keuringsarts hier op wijzen.

De CKA vraagt zich overigens af of een medische keuring voor de functie van verpleegkundige bij de vervolgopleiding kinder-IC verpleegkundige wel is toegestaan. Het verrichten van een medische keuring voor deze functie mag geen automatisme zijn. Er moet sprake zijn van bijzondere functie-eisen die een risico vormen voor de gezondheid of veiligheid van de werknemer of derden. De toekomstige werkgever moet beschikken over een schriftelijk advies van een arbodienst of bedrijfsarts dat de keuring voor deze functie rechtmatig is. Een bedrijfsarts heeft in dat geval bepaald aan welke medische eisen een sollicitant moet voldoen en welke onderzoeksmethoden nodig zijn. De keuring moet beperkt blijven tot die aspecten die noodzakelijk zijn voor de uitoefening van de bijzondere functie-eisen.

Mededelingsplicht eigen gezondheidssituatie
De algemene regel is dat een sollicitant de toekomstige werkgever gezondheidsproblemen moet melden die een belemmering kunnen zijn om essentiële taken van de toekomstige functie uit te voeren. Dat moet voor het definitieve aanvaarden van de functie. Met andere woorden: de aspirant-werknemer heeft de verplichting de toekomstige werkgever ongevraagd mededeling te doen van medische beperkingen waarvan de sollicitant weet of behoort te weten dat deze hem of haar ongeschikt maken voor de vervulling van de functie.

Als verzoekster denkt of mag denken dat haar medicijngebruik en het gegeven dat zij nog onder behandeling is bij een psycholoog en psychiater wel belemmeringen kunnen vormen, moet zij dat dus ongevraagd melden. Het is aan verzoekster om uit te maken of dit het geval is. Verzoekster zou nog advies kunnen vragen aan haar psychiater omdat deze haar behandelend arts is en zij op het advies van haar behandelend arts moet kunnen afgaan. Als verzoekster en haar psychiater van mening zijn dat er geen belemmeringen te verwachten zijn, dan hoeft verzoekster niets te melden.
Doet verzoekster geen mededeling over haar gezondheidsituatie terwijl zij dat wel had moeten doen, dan moet zij er rekening mee houden dat dit gevolgen kan hebben als zij toch arbeidsongeschiktheid wordt of als zij haar werk niet goed kan doen. De werkgever heeft dan sanctiemogelijkheden. De werkgever kan bijvoorbeeld geen loondoorbetalingsplicht hebben als verzoekster arbeidsongeschikt wordt en onder omstandigheden is zelfs een ontslag op staande voet niet uitgesloten.

Advies CKA
Verzoekster kan haar toekomstige werkgever er op wijzen dat hij volgens de Wmk in de advertentietekst melding had moeten maken van de keuring. Tevens kan zij vragen om inzage in het advies van de arbodienst of bedrijfsarts over de rechtmatigheid van de keuring. Zij heeft daar recht op. Ook heeft verzoekster recht op informatie over het waarom en de inhoud van de keuring.

Als de werkgever deze informatie niet wil verstrekken, kan verzoekster weigeren de keuring te ondergaan en kan zij een klacht indienen bij de CKA.

Verder doet de CKA de aanbeveling aan verzoekster om haar psychiater, als haar behandelend arts, te vragen haar te adviseren over de vraag of er belemmeringen kunnen zijn om essentiële taken van de toekomstige functie uit te voeren.