Advies 2017-41

Vraag

Een medewerker, tevens OR-lid, van een bedrijf dat steigers opbouwt en isolatie- en asbestwerkzaamheden verricht, vraagt de CKA of voor de functies steigerbouwer, isoleerder en asbest verwijderaar aanstellingskeuringen mogen worden uitgevoerd.

Antwoord

Geen standaard verplichte aanstellingskeuring
Er is geen standaard verplichte aanstellingskeuring voor steigerbouwers, isoleerders en asbest verwijderaars, ook niet op grond van een publiekrechtelijke regeling. 

Aanstellingskeuring
Voor een werkgever is het wel verstandig om te overwegen of een aanstellingskeuring noodzakelijk en mogelijk is om betrokkenen en derden te beschermen, gelet op de veiligheids- en gezondheidsrisico’s. 
Een aanstellingskeuring mag op grond van de Wet op de medische keuringen (Wmk) plaatsvinden indien er sprake is van bijzondere functie-eisen op het gebied van de medische geschiktheid. Hieronder wordt begrepen de bescherming van de gezondheid en de veiligheid van de keurling en van derden bij de uitvoering van de desbetreffende arbeid. Daarbij is van belang dat de risico’s voor de gezondheid en de veiligheid niet met gangbare maatregelen, volgens de stand der wetenschap en professionele dienstverlening, gereduceerd kunnen worden. 
Is dat het geval, dan moet de potentiële werkgever (de keuringvrager) deze bijzondere eisen schriftelijk vastleggen. Voordat de keuringvrager die eisen, het doel van de keuring, de te stellen gezondheidsvragen en de medische onderzoeken die mogen worden verricht schriftelijk vastlegt, moet hij daarover én over de rechtmatigheid van de keuring schriftelijk advies vragen aan een bedrijfsarts. De bedrijfsarts moet beoordelen of die eisen voor de betreffende functie nodig dan wel overbodig zijn en of de eisen in criteria van medische geschiktheid kunnen worden vertaald.
Meer informatie hierover kunt u vinden op de website van de CKA.

Gericht Periodiek onderzoek
Sommige functies gaan gepaard met bijzondere gezondheidsrisico’s. De medewerkers die dergelijke functies bekleden kunnen op grond van een publiekrechtelijke regeling, arbocatalogus of een CAO in aanmerking komen voor een Gericht Periodiek Onderzoek (GPO). Zo moet de werkgever, op grond van artikel 4.52 van het Arbobesluit de medewerkers, die worden blootgesteld aan asbest, in de gelegenheid stellen om zich te laten onderzoeken. 
Dit onderzoek is in tegenstelling tot de aanstellingskeuring niet gericht op bijzondere functie-eisen op het gebied van de medische geschiktheid, maar op de risico’s bij de uitvoering van die werkzaamheden. De bedrijfsarts gaat hierbij na in hoeverre de risico’s zich al hebben geopenbaard in de zin van het ontstaan van gezondheidsschade. Dit onderzoek wordt naast het Periodiek Medisch Onderzoek (PMO) aangeboden aan medewerkers die met dergelijke risico’s te maken hebben. De werknemer is echter niet verplicht om aan dit onderzoek mee te doen.